Tổ chức thi đua trong nhà trường

Tổ chức thi đua trong nhà trường

Mi ln kết thúc năm hc cũ, chun b năm hc mi là nhà trưng li tng kết và phát đng thi đua. Chúng ta phi nhn thc và thc hin như thế nào đ phong trào thi đua có ý nghĩa và đem li hiu qu thiếthc trong nhà trưng? Giáo dc TP.HCM đã có cuc trao đi vi  TS. Hunh Công Minh (nguyên Giám đc S GD-ĐT TP.HCM) xung quanh vn đ này. Ông Minh nói:

Tổ chức thi đua trong nhà trường
Theo TS. Hunh Công Minh, thi đua là phong trào đ mi thành viên trong nhà trưng đem hết kh năng ca mình cùng thúc đy ln nhau đ dy tt và hc tt (nh minh ha). Ảnh: N.Trinh

– Theo Đại Từ điển Tiếng Việt, Trung tâm Ngôn ngữ và Văn hóa Việt Nam: “Thi đua là cùng nhau đưa hết khả năng ra làm nhằm thúc đẩy lẫn nhau đạt thành tích tốt nhất trong một hoạt động nào đó”.

Thật vậy, thi đua trong nhà trường là phong trào để mọi thành viên nhà trường đem hết khả năng của mình cùng thúc đẩy lẫn nhau để dạy tốt và học tốt. Đây là phong trào có giá trị lịch sử, xuyên suốt trong từng giai đoạn thời gian từ trong kháng chiến gian khổ đến lúc thanh bình, vượt bao khó khăn thử thách để đưa sự nghiệp giáo dục nước nhà không ngừng phát triển.

Nhưng cũng chính thi đua, nếu người tổ chức không nhận thức đúng và không thực hiện một cách tinh tế và khoa học, sẽ dễ dẫn đến những tác hại khôn lường! Thi đua không phải cho chỉ bản thân mà cho tập thể đơn vị, “tác động lẫn nhau” để cùng phát triển… Không làm đúng theo định hướng tôn chỉ này, tính tự tôn cá nhân phát triển, đố kỵ ghen ghét trong quan hệ đồng nghiệp hình thành, sự đối phó hình thức phát sinh. Trường học một số nước, đặc biệt là Phần Lan không đánh giá thi đua, họ cho rằng khen người này là gián tiếp coi thường người khác, tạo ra tâm lý thua cuộc, tự ti, mặc cảm trong nhiều người!

PV: Như vy thì nhn thc và t chc thi đua như thế nào cho đúng trong nhà trưng, thưa ông?

– Như trên đã đề cập, thi đua là “cùng nhau” đưa hết khả năng ra làm nhằm thúc đẩy “lẫn nhau” đạt thành tích tốt nhất, không phải làm một mình, hưởng thành tích một mình, thậm chí tranh công của người khác! Nên nhận thức thi đua phải xuyên suốt trong toàn thể đơn vị là tôn vinh những người có ảnh hưởng thật sự cho phong trào chung được tập thể tín nhiệm, cảm phục!

Bài khác  Các nước tính điểm ưu tiên thế nào?

Trong thực tế, có những nhà giáo rất tâm huyết, luôn miệt mài học tập, nghiên cứu sáng tạo trong sự đam mê yêu nghề, yêu trẻ sâu sắc, họ có sức thuyết phục đặc biệt với đồng nghiệp, là nhân tố cốt lõi chất lượng cho hoạt động chuyên môn của nhà trường. Đó chính là những người mà phong trào thi đua hướng tới tôn vinh. Họ làm chỉ vì yêu nghề, yêu trẻ, vì lương tâm, trách nhiệm và vì danh dự của tập thể nhà trường không phải vì danh hiệu thi đua!

Về mặt tổ chức thực hiện, nhà trường cần dựa trên những yếu tố tâm lý vốn có của nhà giáo mà khắc phục hiệu quả những giải pháp hành chính không phù hợp. Như có trường hợp rất xuất sắc, được tập thể tôn vinh trong năm học nhưng cuối năm không được xét tặng danh hiệu thi đua vì đầu năm người ấy không đăng ký! Người am hiểu về ý nghĩa của thi đua họ còn mong muốn cấp quản lý phải đánh giá được công sức và hiệu quả của cộng sự trong suốt năm học mà không cần yêu cầu người được tôn vinh phải tự báo cáo thành tích của mình! Bên cạnh đó, chuẩn mực phấn đấu phải rõ ràng, cụ thể, khả thi; phương thức đánh giá phải khoa học, biện chứng, thuyết phục; người đánh giá phải khách quan, không định kiến, đố kỵ, am hiểu quá trình lao động và có năng lực nghiệm thu kết quả đạt được của quá trình lao động ấy. Ở đó, sức lan tỏa trong đơn vị của người được tôn vinh là tiêu chí quan trọng nhất.

Ông có nhn xét gì v phong trào thi đua hin nay trong nhà trưng?

– Với đặc điểm của môi trường sư phạm vốn có, hoạt động thi đua trong nhà trường nhiều năm qua đã đi vào nề nếp và chất lượng, đã thúc đẩy đội ngũ sư phạm nhà trường vượt khó hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao. Vấn đề cần quan tâm khắc phục hiện nay là ở một số đơn vị, cán bộ quản lý chưa chú ý chỉ đạo phong trào thi đua đúng mức, còn nặng tính hành chính, chưa thuyết phục được đội ngũ. Tiêu chí đánh giá còn chung chung, thiếu cụ thể; phương thức đánh giá thiếu khoa học, nặng cảm tính; người đánh giá chưa có cái nhìn toàn diện, chưa quan tâm đầy đủ đến các mối quan hệ tương quan!

Mt nhà trưng như thế nào s đưc đánh giá là t chc phong trào thi đua tt, thưa ông?

– Thi đua là cùng nhau làm tốt, thúc đẩy lẫn nhau phát triển tốt nhất, nên tổ chức phong trào thi đua tốt là nhà trường có tập thể sư phạm đoàn kết ra sức dạy và học tốt nhất. Mỗi nhân tố được tôn vinh trong phong trào thi đua của nhà trường là những người được tập thể mến phục thật sự có tác động lan tỏa thúc đẩy tiến bộ. Và, những chuẩn mực tôn vinh là những giá trị văn hóa, là yêu cầu phấn đấu một cách tự giác của mọi thành viên nhà trường. Mọi người đều biết trân trọng những thành quả của nhau dù thành quả ấy là nhỏ nhất.

Bài khác  Ứng phó với trẻ hay “mặc cả”

Có ý kiến cho rng chính phong trào thi đua đã to nên ch nghĩa thành tích và s mt đoàn kết trong nhà trưng! Vì vy không nên t chc thi đua na. Ông có ý kiến như thế nào v vn đ này?

– Tôn vinh những giá trị cao quý trong cuộc sống là nhu cầu cần có của con người, thi đua là một hoạt động tôn vinh cần có đó. Vấn đề là phương thức tổ chức tôn vinh như thế nào cho chính xác, xứng đáng và thuyết phục. Ý kiến đề xuất bỏ thi đua nói trên là phản ánh một thực tế tổ chức thi đua chưa tốt, cần phải nghiêm túc khắc phục để phong trào thi đua phát triển đúng mục đích và ý nghĩa của nó.

Cũng có ý kiến cho rng tham gia phong trào thi đua là s t nguyn, xut phát t s vn đng ln nhau, ti sao ch tch hi đng thi đua nhà trưng là hiu trưng không phi là ch tch công đoàn?

Có ý kiến cho rng giá tr thưng trong nhà trưng thưng quá nh nên khó phát đng phong trào thi đua, có khi không bng 1% giá tr phn thưng ca mt gameshow.

– Tất nhiên, nếu giá trị thưởng có điều kiện cao hơn thì tốt hơn, như giải “Viên phấn vàng” được Sở GD-ĐT TP.HCM xây dựng từ năm học 1996-1997 và phát triển thành giải “Võ Trường Toản” sau này. Nhưng chúng ta không thể so sánh danh hiệu thi đua trong nhà trường với gameshow được, vì danh hiệu thi đua trong nhà trường gắn bó chặt chẽ với quá trình hành nghề, xác định đẳng cấp của cán bộ quản lý, của giáo viên và nhân viên.

– Đúng là như vậy, thi đua là một cuộc vận động nên thường chủ tịch công đoàn là người phát động. Nhưng khi điều hành việc đánh giá khen thưởng phải là người hiệu trưởng vì với cương vị thủ trưởng nhà trường, người hiệu trưởng có chức năng quản lý toàn diện, đủ điều kiện để thực thi nhiệm vụ quan trọng này một cách thuận lợi.

Ở một khía cạnh khác, tầm quan trọng cũng không kém là sự sâu sát ghi nhận tâm tư tình cảm của đội ngũ từ các tổ công đoàn cơ sở để cho ý kiến có ý nghĩa quyết định trong hội đồng thi đua với tư cách là phó chủ tịch hội đồng thi đua) của chủ tịch công đoàn cơ sở nhà trường.

Bài khác  IVS - Ngôi trường nội trú đầu tiên giáo dục học sinh nghiện game, hiếu động tại TP.HCM

Trong nhà trưng có nhng ngưi có danh hiu thi đua nhưng không đưc mi ngưi n phc, ngưc li có ngưi rt đưc n phc nhưng không có danh hiu thi đua. Thc tế y là do đâu, thưa ông?

– Đây là hệ quả của việc tổ chức thi đua chưa đạt yêu cầu, xuất phát từ việc tôn vinh trong thi đua chưa đúng đối tượng do nể nang trong đánh giá; do không quan tâm đúng mức đến công tác thi đua, không vận động mọi người tham gia đầy đủ, nhất là những người xứng đáng được tập thể tín nhiệm.

Trong hi ngh tuyên dương khen thưng, s ngưi đưc thưng thưng là cán b qun lý nhiu hơn giáo viên, nhân viên. Có ý kiến bo đó là hi ngh “quan thi đua” ch không phi hi ngh “chiến sĩ thi đua”. Ông nghĩ gì v ý kiến này?

– Đây là ý kiến cần làm rõ giữa tiêu chí thi đua của cán bộ quản lý và tiêu chí thi đua của giáo viên, nhân viên. Chúng ta thường nhầm lẫn, lấy tiêu chí giáo viên, nhân viên để đánh giá cán bộ quản lý nên có tình trạng nói trên.

Xin cm ơn ông!

Phan Ngc Quang (thc hin)

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *